Tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ được quy định tại Điều 366 Bộ luật Hình sự 2026, thay cho Điều 376 Bộ luật Hình sự 2015, áp dụng từ ngày 01/3/2027. Mức phạt cao nhất là 7 năm tù.
Bài viết dưới đây, Luật sư Trần Duy Huy đối chiếu điều luật cũ và mới, phân tích khung hình phạt và những việc một luật sư bào chữa tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ có thể làm cho người bị buộc tội và gia đình.
Lưu ý về hiệu lực: Bộ luật Hình sự 2026 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/3/2027. Đến hết ngày 28/02/2027, hành vi phạm tội vẫn được xử lý theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Điều luật mới | Điều 366 Bộ luật Hình sự 2026 |
| Điều luật cũ tương ứng | Điều 376 Bộ luật Hình sự 2015 |
| Ngày có hiệu lực | 01/3/2027 |
| Mức phạt | khoản 1: cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 năm; khoản 2: tù 2 năm–7 năm |
| Loại tội phạm | khoản 1: ít nghiêm trọng; khoản 2: nghiêm trọng (Điều 9) |
| Thời hiệu truy cứu | khoản 1: 05 năm; khoản 2: 10 năm (Điều 29) |
| Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi | Không chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 12) |
| Pháp nhân thương mại | Không thuộc diện chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 79) |
Toàn văn Điều 366 Bộ luật Hình sự 2026
Điều 366. Tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ
1. Người nào được giao trách nhiệm trực tiếp quản lý, canh gác, áp giải người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù mà không thực hiện hoặc thực hiện không đúng quy định về quản lý, canh gác, áp giải, thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:
a) Đã bị xử lý kỷ luật về hành vi vi phạm quy định về quản lý giam, giữ mà tiếp tục để người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù trốn;
b) Để người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù trốn và trả thù người có thẩm quyền tiến hành tố tụng, người tham gia tố tụng;
c) Để người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù trốn và tiếp tục thực hiện tội phạm nghiêm trọng;
d) Để từ 02 người đến 05 người bỏ trốn.
2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:
a) Để người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù trốn và tiếp tục thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm trọng;
b) Để 06 người trở lên bỏ trốn.
3. Người phạm tội còn bị cấm đảm nhiệm chức vụ nhất định từ 01 năm đến 05 năm.
Nguồn: văn bản Bộ luật Hình sự được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 20/11/2026.
Điều 366 BLHS 2026 khác gì Điều 376 BLHS 2015?
So với Điều 376 Bộ luật Hình sự 2015 (đã sửa đổi, bổ sung đến năm 2025), Điều 366 có các thay đổi sau:
- Bổ sung điểm a khoản 1: “Đã bị xử lý kỷ luật về hành vi vi phạm quy định về quản lý giam, giữ mà tiếp tục để người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù…”
- Bổ sung điểm c khoản 1: “Để người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù trốn và tiếp tục thực hiện tội phạm nghiêm trọng;”
- Bổ sung điểm d khoản 1: “Để từ 02 người đến 05 người bỏ trốn.”
- Bổ sung điểm a khoản 2: “Để người bị bắt, người bị tạm giữ, tạm giam, người đang chấp hành án phạt tù trốn và tiếp tục thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng hoặc tội phạm đặc biệt nghiêm…”
- Bỏ điểm a khoản 1 (BLHS 2015): “Làm vụ án bị tạm đình chỉ;”
- Bỏ điểm c khoản 1 (BLHS 2015): “Người bỏ trốn tiếp tục thực hiện tội phạm ít nghiêm trọng hoặc tội phạm nghiêm trọng.”
- Bỏ điểm a khoản 2 (BLHS 2015): “Làm vụ án bị đình chỉ;”
- Bỏ điểm b khoản 2 (BLHS 2015): “Người bỏ trốn tiếp tục thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng;”
- Bỏ điểm c khoản 2 (BLHS 2015): “Để từ 02 người đến 05 người bỏ trốn;”
- Bỏ điểm d khoản 2 (BLHS 2015): “Để người thực hiện tội phạm rất nghiêm trọng bỏ trốn;”
Ngoài ra còn 4 thay đổi khác; điều chỉnh câu chữ ở khoản 1, điểm b khoản 1. Xem toàn văn điều luật ở trên để đối chiếu đầy đủ.
Khung hình phạt tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ theo Điều 366
| Khoản | Mức phạt | Loại tội phạm | Thời hiệu |
|---|---|---|---|
| Khoản 1 | cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 năm | Ít nghiêm trọng | 05 năm |
| Khoản 2 | tù 2 năm–7 năm | Nghiêm trọng | 10 năm |
Câu hỏi thường gặp
Tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ bị phạt bao nhiêu năm tù?
Khung nhẹ nhất (khoản 1) là cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 năm; mức cao nhất là 7 năm tù (khoản 2). Mức cụ thể tùy hành vi, hậu quả và tình tiết của từng vụ việc.
Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ là bao lâu?
05 năm với khoản 1; 10 năm với khoản 2, tính từ ngày tội phạm được thực hiện (Điều 29). Nếu người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, thời hiệu được tính lại từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt, giữ.
Điều 366 Bộ luật Hình sự 2026 tương ứng điều nào của BLHS 2015?
Điều 376 Bộ luật Hình sự 2015. Từ ngày 01/3/2027, khi dẫn quy định về tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ cần dùng số Điều 366 theo bộ luật mới.
Luật sư bào chữa tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ
Trong vụ án thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ, mỗi tình tiết về hành vi, hậu quả và nhân thân đều có thể làm thay đổi khung hình phạt. Người bị buộc tội có quyền tự bào chữa hoặc nhờ luật sư bào chữa từ khi bị tạm giữ hoặc khởi tố.
Với người bị buộc tội, luật sư bào chữa tội thiếu trách nhiệm trong quản lý giam, giữ thường tập trung vào:
- Gặp người bị tạm giữ, bị can để nắm sự việc; tham gia các buổi lấy lời khai, hỏi cung.
- Nghiên cứu hồ sơ, đánh giá chứng cứ, kết luận giám định, định giá (nếu có).
- Đề nghị xác định đúng tội danh và khung hình phạt khi có căn cứ.
- Thu thập tình tiết giảm nhẹ theo Điều 54, hỗ trợ khắc phục hậu quả.
Luật sư Trần Duy Huy
Thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam · Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN)
Nhận bào chữa và bảo vệ quyền lợi bị hại trong các vụ án hình sự tại TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh. Mỗi vụ việc được đánh giá trên hồ sơ cụ thể, không hứa hẹn trước kết quả.
Văn phòng: 286 Nguyễn Oanh, Gò Vấp, TP.HCM · Xem dịch vụ luật sư hình sự →