Điều 201 Bộ luật Hình sự 2026: tội vi phạm quy định về cạnh tranh

22/11/2026

// Tác giả

admin

Tội vi phạm quy định về cạnh tranh được quy định tại Điều 201 Bộ luật Hình sự 2026, thay cho Điều 217 Bộ luật Hình sự 2015, áp dụng từ ngày 01/3/2027. Mức phạt cao nhất là 5 năm tù.

Dưới đây là toàn văn điều luật, bảng khung hình phạt và phần giải đáp của Luật sư Trần Duy Huy, kèm những việc luật sư bào chữa tội vi phạm quy định về cạnh tranh thường làm trong loại vụ án này.

Lưu ý về hiệu lực: Bộ luật Hình sự 2026 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/3/2027. Đến hết ngày 28/02/2027, hành vi phạm tội vẫn được xử lý theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).

Nội dungQuy định
Điều luật mớiĐiều 201 Bộ luật Hình sự 2026
Điều luật cũ tương ứngĐiều 217 Bộ luật Hình sự 2015
Ngày có hiệu lực01/3/2027
Mức phạtkhoản 1: phạt tiền 400 triệu–2 tỷ đồng, cải tạo không giam giữ đến 2 năm, tù 3 tháng–2 năm; khoản 2: phạt tiền 2 tỷ–6 tỷ đồng, tù 1 năm–5 năm
Loại tội phạmkhoản 1: ít nghiêm trọng; khoản 2: nghiêm trọng (Điều 9)
Thời hiệu truy cứukhoản 1: 05 năm; khoản 2: 10 năm (Điều 29)
Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổiKhông chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 12)
Pháp nhân thương mạiCó thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự (Điều 79)

Toàn văn Điều 201 Bộ luật Hình sự 2026

Điều 201. Tội vi phạm quy định về cạnh tranh

1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây gây thiệt hại từ 2.000.000.000 đồng đến dưới 10.000.000.000 đồng hoặc thu lợi bất chính từ 1.000.000.000 đồng đến dưới 6.000.000.000 đồng, thì bị phạt tiền từ 400.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm:

a) Thỏa thuận để một hoặc các bên tham gia thỏa thuận thắng thầu khi tham gia đấu thầu trong việc cung cấp hàng hóa, cung ứng dịch vụ, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 207 của Bộ luật này;

b) Thỏa thuận hạn chế cạnh tranh giữa các doanh nghiệp trên cùng thị trường liên quan thuộc một trong các trường hợp: thỏa thuận ấn định giá hàng hóa, dịch vụ một cách trực tiếp hoặc gián tiếp; thỏa thuận phân chia khách hàng, phân chia thị trường tiêu thụ, nguồn cung cấp hàng hóa, cung ứng dịch vụ; thỏa thuận hạn chế hoặc kiểm soát số lượng, khối lượng sản xuất, mua, bán hàng hóa, dịch vụ.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 2.000.000.000 đồng đến 6.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

a) Phạm tội 02 lần trở lên;

b) Dùng thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt;

c) Có vị trí thống lĩnh trên thị trường liên quan;

d) Thu lợi bất chính 6.000.000.000 đồng trở lên;

đ) Gây thiệt hại 10.000.000.000 đồng trở lên.

3. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

4. Pháp nhân thương mại chịu trách nhiệm hình sự về tội này, thì bị phạt như sau:

a) Trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ trên 10% đến dưới 15% tổng doanh thu của pháp nhân thương mại chịu trách nhiệm hình sự trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm hành vi phạm tội chấm dứt hoặc bị phát hiện, nhưng không thấp hơn 2.000.000.000 đồng;

b) Trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 15% đến 20% tổng doanh thu của pháp nhân thương mại chịu trách nhiệm hình sự trên thị trường liên quan trong năm tài chính liền kề trước năm hành vi phạm tội chấm dứt hoặc bị phát hiện, nhưng không thấp hơn 6.000.000.000 đồng;

c) Trường hợp quy định tại Điều 81 của Bộ luật này, thì bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn;

d) Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm.

Nguồn: văn bản Bộ luật Hình sự được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 20/11/2026.

Điều 201 BLHS 2026 khác gì Điều 217 BLHS 2015?

So với Điều 217 Bộ luật Hình sự 2015 (đã sửa đổi, bổ sung đến năm 2025), Điều 201 có các thay đổi sau:

  • Khoản 1: 1 tỷ đồng → 2 tỷ đồng; 5 tỷ đồng → 10 tỷ đồng; 500 triệu đồng → 1 tỷ đồng; 3 tỷ đồng → 6 tỷ đồng
  • Điểm b khoản 1: bỏ “30% trở lên”
  • Điểm d khoản 2: 3 tỷ đồng → 6 tỷ đồng
  • Điểm đ khoản 2: 5 tỷ đồng → 10 tỷ đồng
  • Điểm d khoản 4: mức phạt “tiền từ 100 triệu đồng đến 500 triệu đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm” → “tiền từ 200 triệu đồng đến 1 tỷ đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm”
  • Khoản 1: mức phạt “tiền từ 200 triệu đồng đến 1 tỷ đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm” → “tiền từ 400 triệu đồng đến 2 tỷ đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm”
  • Khoản 2: mức phạt “tiền từ 1 tỷ đồng đến 3 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm” → “tiền từ 2 tỷ đồng đến 6 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm”
  • Khoản 3: mức phạt “tiền từ 50 triệu đồng đến 200 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm” → “tiền từ 100 triệu đồng đến 400 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”
  • Bổ sung điểm a khoản 1: “Thỏa thuận để một hoặc các bên tham gia thỏa thuận thắng thầu khi tham gia đấu thầu trong việc cung cấp hàng hóa, cung ứng dịch vụ, nếu không thuộc trường hợp…”
  • Bổ sung điểm a khoản 4: “Trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ trên 10% đến dưới 15% tổng doanh thu của pháp nhân thương mại chịu trách nhiệm hình sự trên thị…”

Ngoài ra còn 6 thay đổi khác; điều chỉnh câu chữ ở điểm c khoản 2, khoản 4. Xem toàn văn điều luật ở trên để đối chiếu đầy đủ.

Khung hình phạt tội vi phạm quy định về cạnh tranh theo Điều 201

KhoảnMức phạtLoại tội phạmThời hiệu
Khoản 1phạt tiền 400 triệu–2 tỷ đồng, cải tạo không giam giữ đến 2 năm, tù 3 tháng–2 nămÍt nghiêm trọng05 năm
Khoản 2phạt tiền 2 tỷ–6 tỷ đồng, tù 1 năm–5 nămNghiêm trọng10 năm

Câu hỏi thường gặp

Tội vi phạm quy định về cạnh tranh bị phạt bao nhiêu năm tù?

Khung nhẹ nhất (khoản 1) là phạt tiền 400 triệu–2 tỷ đồng, cải tạo không giam giữ đến 2 năm, tù 3 tháng–2 năm; mức cao nhất là 5 năm tù (khoản 2). Mức cụ thể tùy hành vi, hậu quả và tình tiết của từng vụ việc.

Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tội vi phạm quy định về cạnh tranh là bao lâu?

05 năm với khoản 1; 10 năm với khoản 2, tính từ ngày tội phạm được thực hiện (Điều 29). Nếu người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, thời hiệu được tính lại từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt, giữ.

Doanh nghiệp có bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội vi phạm quy định về cạnh tranh không?

Có. Điều 201 thuộc danh sách tội mà pháp nhân thương mại phải chịu trách nhiệm hình sự tại Điều 79, khi đáp ứng đủ điều kiện tại Điều 78.

Điều 201 Bộ luật Hình sự 2026 tương ứng điều nào của BLHS 2015?

Điều 217 Bộ luật Hình sự 2015. Từ ngày 01/3/2027, khi dẫn quy định về tội vi phạm quy định về cạnh tranh cần dùng số Điều 201 theo bộ luật mới.

Luật sư bào chữa tội vi phạm quy định về cạnh tranh

Trong vụ án vi phạm quy định về cạnh tranh, mỗi tình tiết về hành vi, hậu quả và nhân thân đều có thể làm thay đổi khung hình phạt. Người bị buộc tội có quyền tự bào chữa hoặc nhờ luật sư bào chữa từ khi bị tạm giữ hoặc khởi tố.

Với người bị buộc tội, luật sư bào chữa tội vi phạm quy định về cạnh tranh thường tập trung vào:

  • Gặp người bị tạm giữ, bị can để nắm sự việc; tham gia các buổi lấy lời khai, hỏi cung.
  • Nghiên cứu hồ sơ, đánh giá chứng cứ, kết luận giám định, định giá (nếu có).
  • Đề nghị xác định đúng tội danh và khung hình phạt khi có căn cứ.
  • Thu thập tình tiết giảm nhẹ theo Điều 54, hỗ trợ khắc phục hậu quả.

Luật sư Trần Duy Huy

Thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam · Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN)

Nhận bào chữa và bảo vệ quyền lợi bị hại trong các vụ án hình sự tại TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh. Mỗi vụ việc được đánh giá trên hồ sơ cụ thể, không hứa hẹn trước kết quả.

Văn phòng: 286 Nguyễn Oanh, Gò Vấp, TP.HCM · Xem dịch vụ luật sư hình sự →

← Điều 200 | Mục lục BLHS 2026 | Điều 202 →

Kiểm duyệt nội dung: Luật sư Trần Duy Huy – thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Giám đốc Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN).
Bài viết mang tính tham khảo theo quy định pháp luật tại thời điểm đăng. Để được tư vấn cho trường hợp cụ thể, vui lòng liên hệ 0369 15 15 15.
GỌI GẤP GỌI GẤP Zalo Zalo