Điều 161 BLHS 2026: tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

21/11/2026

// Tác giả

admin

Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản được quy định tại Điều 161 Bộ luật Hình sự 2026, thay cho Điều 178 Bộ luật Hình sự 2015, áp dụng từ ngày 01/3/2027. Mức phạt cao nhất là 20 năm tù.

Bài viết dưới đây, Luật sư Trần Duy Huy đối chiếu điều luật cũ và mới, phân tích khung hình phạt và những việc một luật sư bào chữa tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản có thể làm cho người bị buộc tội hoặc cho phía bị hại.

Lưu ý về hiệu lực: Bộ luật Hình sự 2026 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/3/2027. Đến hết ngày 28/02/2027, hành vi phạm tội vẫn được xử lý theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).

Nội dungQuy định
Điều luật mớiĐiều 161 Bộ luật Hình sự 2026
Điều luật cũ tương ứngĐiều 178 Bộ luật Hình sự 2015
Ngày có hiệu lực01/3/2027
Mức phạtkhoản 1: phạt tiền 20 triệu–100 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 năm; khoản 2: tù 2 năm–7 năm; khoản 3: tù 5 năm–10 năm; khoản 4: tù 10 năm–20 năm
Loại tội phạmkhoản 1: ít nghiêm trọng; khoản 2: nghiêm trọng; khoản 3: rất nghiêm trọng; khoản 4: đặc biệt nghiêm trọng (Điều 9)
Thời hiệu truy cứukhoản 1: 05 năm; khoản 2: 10 năm; khoản 3: 15 năm; khoản 4: 20 năm (Điều 29)
Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổiChịu trách nhiệm hình sự khi thuộc khoản 3, khoản 4 (Điều 12)
Pháp nhân thương mạiKhông thuộc diện chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 79)

Toàn văn Điều 161 Bộ luật Hình sự 2026

Điều 161. Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

1. Người nào hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân khác trị giá từ 5.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc dưới 5.000.000 đồng nhưng thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này mà còn vi phạm;

b) Đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm;

c) Gây ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội;

d) Tài sản là phương tiện kiếm sống chính của bị hại và gia đình họ;

đ) Tài sản là di vật, cổ vật.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:

a) Có tổ chức;

b) Gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 100.000.000 đồng đến dưới 400.000.000 đồng;

c) Tài sản là bảo vật quốc gia;

d) Dùng chất nguy hiểm về cháy, nổ hoặc thủ đoạn nguy hiểm khác;

đ) Để che giấu tội phạm khác;

e) Vì lý do công vụ của bị hại;

g) Tái phạm nguy hiểm.

3. Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá từ 400.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng, thì bị phạt tù từ 05 năm đến 10 năm.

4. Phạm tội gây thiệt hại cho tài sản trị giá 1.000.000.000 đồng trở lên, thì bị phạt tù từ 10 năm đến 20 năm.

5. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 20.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

Nguồn: văn bản Bộ luật Hình sự được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 20/11/2026.

Điều 161 BLHS 2026 khác gì Điều 178 BLHS 2015?

So với Điều 178 Bộ luật Hình sự 2015 (đã sửa đổi, bổ sung đến năm 2025), Điều 161 có các thay đổi sau:

  • Khoản 1: 2 triệu đồng → 5 triệu đồng; 50 triệu đồng → 100 triệu đồng
  • Điểm b khoản 2: 50 triệu đồng → 100 triệu đồng; 200 triệu đồng → 400 triệu đồng
  • Khoản 3: 200 triệu đồng → 400 triệu đồng; 500 triệu đồng → 1 tỷ đồng
  • Khoản 4: 500 triệu đồng → 1 tỷ đồng
  • Khoản 1: mức phạt “tiền từ 10 triệu đồng đến 50 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm” → “tiền từ 20 triệu đồng đến 100 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm”
  • Khoản 5: mức phạt “tiền từ 10 triệu đồng đến 100 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm” → “tiền từ 20 triệu đồng đến 200 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”

Ngoài ra còn điều chỉnh câu chữ ở điểm d khoản 1, điểm e khoản 2. Xem toàn văn điều luật ở trên để đối chiếu đầy đủ.

Ngưỡng truy cứu nâng từ 2 triệu lên 5 triệu đồng; phạt tiền ở khoản 1 tăng lên 20 đến 100 triệu đồng; các mốc định khung tăng lên 100 triệu, 400 triệu và 1 tỷ đồng.

Dấu hiệu pháp lý của tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản có các dấu hiệu chính:

  • Hành vi: cố ý làm tài sản mất hoàn toàn giá trị sử dụng (hủy hoại) hoặc giảm giá trị sử dụng (làm hư hỏng).
  • Đối tượng: tài sản của cơ quan, tổ chức, cá nhân khác.
  • Giá trị thiệt hại: từ 5 triệu đồng trở lên, hoặc dưới 5 triệu đồng nhưng thuộc trường hợp tại khoản 1.
  • Chủ thể: người từ đủ 16 tuổi; người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi chịu trách nhiệm ở khoản 3, khoản 4.

Khung hình phạt tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản theo Điều 161

KhoảnMức phạtLoại tội phạmThời hiệu
Khoản 1phạt tiền 20 triệu–100 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 nămÍt nghiêm trọng05 năm
Khoản 2tù 2 năm–7 nămNghiêm trọng10 năm
Khoản 3tù 5 năm–10 nămRất nghiêm trọng15 năm
Khoản 4tù 10 năm–20 nămĐặc biệt nghiêm trọng20 năm

Phân biệt tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản với các tội gần

Tội danhĐiều luật (BLHS 2026)Điểm khácMức cao nhất
Tội vô ý gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sảnĐiều 163Lỗi vô ý, gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sản2 năm tù
Tội thiếu trách nhiệm gây thiệt hại đến tài sản công, tài sản của cơ quan, tổ chức, doanh nghiệpĐiều 162Người có trách nhiệm quản lý tài sản công, tài sản của tổ chức thiếu trách nhiệm gây thiệt hại10 năm tù

Câu hỏi thường gặp

Tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản bị phạt bao nhiêu năm tù?

Khung nhẹ nhất (khoản 1) là phạt tiền 20 triệu–100 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 năm; mức cao nhất là 20 năm tù (khoản 4). Mức cụ thể tùy hành vi, hậu quả và tình tiết của từng vụ việc.

Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi có phải chịu trách nhiệm hình sự về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản không?

Có, nhưng chỉ khi hành vi thuộc khoản 3, khoản 4 (tội phạm rất nghiêm trọng, đặc biệt nghiêm trọng), theo khoản 2 Điều 12 Bộ luật Hình sự 2026. Việc xử lý người dưới 18 tuổi còn theo Luật Tư pháp người chưa thành niên.

Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản là bao lâu?

05 năm với khoản 1; 10 năm với khoản 2; 15 năm với khoản 3; 20 năm với khoản 4, tính từ ngày tội phạm được thực hiện (Điều 29). Nếu người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, thời hiệu được tính lại từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt, giữ.

Điều 161 Bộ luật Hình sự 2026 tương ứng điều nào của BLHS 2015?

Điều 178 Bộ luật Hình sự 2015. Từ ngày 01/3/2027, khi dẫn quy định về tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản cần dùng số Điều 161 theo bộ luật mới.

Bị hại bãi nại thì vụ án hủy hoại tài sản có chấm dứt không?

Không, vì đây không thuộc trường hợp khởi tố theo yêu cầu của bị hại theo Bộ luật Tố tụng hình sự hiện hành. Việc bồi thường và được bị hại bãi nại là tình tiết giảm nhẹ quan trọng.

Đập vỡ kính xe ô tô của người khác có bị xử lý hình sự không?

Có thể, nếu giá trị thiệt hại theo kết luận định giá từ 5 triệu đồng trở lên hoặc thuộc trường hợp tại khoản 1. Dưới mức này, hành vi thường bị xử phạt vi phạm hành chính và phải bồi thường.

Luật sư bào chữa và bảo vệ bị hại trong vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản

Kết quả một vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản phụ thuộc nhiều vào việc chứng cứ được thu thập, đánh giá ra sao ngay từ giai đoạn điều tra. Luật sư có thể tham gia từ khi người bị buộc tội bị tạm giữ hoặc khởi tố.

Với người bị buộc tội, luật sư bào chữa tội hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản thường tập trung vào:

  • Kiểm tra kết luận định giá thiệt hại, vì đây là căn cứ quyết định có phạm tội hay không.
  • Làm rõ lỗi cố ý hay vô ý để phân biệt với tội vô ý gây thiệt hại nghiêm trọng đến tài sản.
  • Đề nghị áp dụng ngưỡng 5 triệu đồng có lợi hơn từ ngày 01/3/2027.
  • Hỗ trợ bồi thường, khắc phục để có tình tiết giảm nhẹ.

Với phía bị hại, luật sư bảo vệ bị hại trong vụ án hủy hoại hoặc cố ý làm hư hỏng tài sản giúp theo dõi tiến độ giải quyết, đề nghị điều tra đúng người, đúng tội, yêu cầu bồi thường toàn bộ giá trị tài sản bị hủy hoại, hư hỏng và chi phí sửa chữa, khôi phục và trình bày quan điểm tại phiên tòa.

Luật sư Trần Duy Huy

Thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam · Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN)

Nhận bào chữa và bảo vệ quyền lợi bị hại trong các vụ án hình sự tại TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh. Mỗi vụ việc được đánh giá trên hồ sơ cụ thể, không hứa hẹn trước kết quả.

Văn phòng: 286 Nguyễn Oanh, Gò Vấp, TP.HCM · Xem dịch vụ luật sư hình sự →

← Điều 160 | Mục lục BLHS 2026 | Điều 162 →

Kiểm duyệt nội dung: Luật sư Trần Duy Huy – thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Giám đốc Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN).
Bài viết mang tính tham khảo theo quy định pháp luật tại thời điểm đăng. Để được tư vấn cho trường hợp cụ thể, vui lòng liên hệ 0369 15 15 15.
GỌI GẤP GỌI GẤP Zalo Zalo