Tội điều khiển phương tiện hàng hải vi phạm quy định về hàng hải của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam được quy định tại Điều 271 Bộ luật Hình sự 2026, thay cho Điều 284 Bộ luật Hình sự 2015, áp dụng từ ngày 01/3/2027. Mức phạt cao nhất là 7 năm tù.
Luật sư Trần Duy Huy tóm tắt điểm khác giữa luật cũ và mới, các khung hình phạt và vai trò của luật sư bào chữa tội điều khiển tàu vi phạm quy định hàng hải đối với người bị buộc tội và gia đình.
Lưu ý về hiệu lực: Bộ luật Hình sự 2026 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/3/2027. Đến hết ngày 28/02/2027, hành vi phạm tội vẫn được xử lý theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Điều luật mới | Điều 271 Bộ luật Hình sự 2026 |
| Điều luật cũ tương ứng | Điều 284 Bộ luật Hình sự 2015 |
| Ngày có hiệu lực | 01/3/2027 |
| Mức phạt | khoản 1: phạt tiền 100 triệu–400 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm; khoản 2: phạt tiền 400 triệu–1 tỷ đồng, tù 1 năm–3 năm; khoản 3: phạt tiền 1 tỷ–3 tỷ đồng, tù 3 năm–7 năm |
| Loại tội phạm | khoản 1: ít nghiêm trọng; khoản 2: ít nghiêm trọng; khoản 3: nghiêm trọng (Điều 9) |
| Thời hiệu truy cứu | khoản 1: 05 năm; khoản 2: 05 năm; khoản 3: 10 năm (Điều 29) |
| Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổi | Không chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 12) |
| Pháp nhân thương mại | Không thuộc diện chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 79) |
Toàn văn Điều 271 Bộ luật Hình sự 2026
Điều 271. Tội điều khiển phương tiện hàng hải vi phạm quy định về hàng hải của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam
1. Người nào điều khiển phương tiện hàng hải vào hoặc ra khỏi Việt Nam hoặc đi qua lãnh hải Việt Nam mà thực hiện một trong các hành vi sau đây, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 93 và Điều 94 của Bộ luật này, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm:
a) Chạy quá tốc độ cho phép trong vùng nước cảng biển;
b) Chạy không đúng vùng được phép hoạt động theo quy định;
c) Không thực hiện hoặc thực hiện không đầy đủ thủ tục vào cảng, rời cảng, chế độ hoa tiêu, thủ tục neo, đậu, cập cầu, cập mạn, quy định về trật tự, vệ sinh, an toàn cháy nổ, phòng ngừa ô nhiễm môi trường;
d) Không thực hiện hoặc thực hiện không đúng quy định về đi, tránh nhau, vượt nhau, nhường đường trong hoạt động giao thông hàng hải hoặc phương tiện giao thông hàng hải không có, không bảo đảm về còi, chuông, kẻng theo âm lượng quy định;
đ) Không bảo đảm về đèn hành trình, đèn hiệu theo tiêu chuẩn quy định, không thực hiện hoặc thực hiện không đúng việc phát tín hiệu về âm hiệu, tín hiệu ánh sáng.
2. Phạm tội gây hậu quả nghiêm trọng, thì bị phạt tiền từ 400.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 03 năm.
3. Phạm tội gây hậu quả rất nghiêm trọng hoặc đặc biệt nghiêm trọng, thì bị phạt tiền từ 1.000.000.000 đồng đến 3.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 07 năm.
Nguồn: văn bản Bộ luật Hình sự được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 20/11/2026.
Điều 271 BLHS 2026 khác gì Điều 284 BLHS 2015?
So với Điều 284 Bộ luật Hình sự 2015 (đã sửa đổi, bổ sung đến năm 2025), Điều 271 có các thay đổi sau:
- Khoản 1: mức phạt “tiền từ 50 triệu đồng đến 200 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm” → “tiền từ 100 triệu đồng đến 400 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm”
- Khoản 2: mức phạt “tiền từ 200 triệu đồng đến 500 triệu đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 03 năm” → “tiền từ 400 triệu đồng đến 1 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 03 năm”
- Khoản 3: mức phạt “tiền từ 500 triệu đồng đến 1,5 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 07 năm” → “tiền từ 1 tỷ đồng đến 3 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 07 năm”
Ngoài ra còn điều chỉnh câu chữ ở điểm c khoản 1. Xem toàn văn điều luật ở trên để đối chiếu đầy đủ.
Khung hình phạt tội điều khiển tàu vi phạm quy định hàng hải theo Điều 271
| Khoản | Mức phạt | Loại tội phạm | Thời hiệu |
|---|---|---|---|
| Khoản 1 | phạt tiền 100 triệu–400 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm | Ít nghiêm trọng | 05 năm |
| Khoản 2 | phạt tiền 400 triệu–1 tỷ đồng, tù 1 năm–3 năm | Ít nghiêm trọng | 05 năm |
| Khoản 3 | phạt tiền 1 tỷ–3 tỷ đồng, tù 3 năm–7 năm | Nghiêm trọng | 10 năm |
Câu hỏi thường gặp
Tội điều khiển phương tiện hàng hải vi phạm quy định về hàng hải của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam bị phạt bao nhiêu năm tù?
Khung nhẹ nhất (khoản 1) là phạt tiền 100 triệu–400 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm; mức cao nhất là 7 năm tù (khoản 3). Mức cụ thể tùy hành vi, hậu quả và tình tiết của từng vụ việc.
Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tội điều khiển tàu vi phạm quy định hàng hải là bao lâu?
05 năm với khoản 1; 05 năm với khoản 2; 10 năm với khoản 3, tính từ ngày tội phạm được thực hiện (Điều 29). Nếu người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, thời hiệu được tính lại từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt, giữ.
Điều 271 Bộ luật Hình sự 2026 tương ứng điều nào của BLHS 2015?
Điều 284 Bộ luật Hình sự 2015. Từ ngày 01/3/2027, khi dẫn quy định về tội điều khiển tàu vi phạm quy định hàng hải cần dùng số Điều 271 theo bộ luật mới.
Luật sư bào chữa tội điều khiển tàu vi phạm quy định hàng hải
Kết quả một vụ án điều khiển tàu vi phạm quy định hàng hải phụ thuộc nhiều vào việc chứng cứ được thu thập, đánh giá ra sao ngay từ giai đoạn điều tra. Luật sư có thể tham gia từ khi người bị buộc tội bị tạm giữ hoặc khởi tố.
Với người bị buộc tội, luật sư bào chữa tội điều khiển tàu vi phạm quy định hàng hải thường tập trung vào:
- Gặp người bị tạm giữ, bị can để nắm sự việc; tham gia các buổi lấy lời khai, hỏi cung.
- Nghiên cứu hồ sơ, đánh giá chứng cứ, kết luận giám định, định giá (nếu có).
- Đề nghị xác định đúng tội danh và khung hình phạt khi có căn cứ.
- Thu thập tình tiết giảm nhẹ theo Điều 54, hỗ trợ khắc phục hậu quả.
Luật sư Trần Duy Huy
Thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam · Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN)
Nhận bào chữa và bảo vệ quyền lợi bị hại trong các vụ án hình sự tại TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh. Mỗi vụ việc được đánh giá trên hồ sơ cụ thể, không hứa hẹn trước kết quả.
Văn phòng: 286 Nguyễn Oanh, Gò Vấp, TP.HCM · Xem dịch vụ luật sư hình sự →