Điều 219 Bộ luật Hình sự 2026: tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã

22/11/2026

// Tác giả

admin

Tội vi phạm quy định về bảo vệ động vật hoang dã được quy định tại Điều 219 Bộ luật Hình sự 2026, thay cho Điều 234 Bộ luật Hình sự 2015, áp dụng từ ngày 01/3/2027. Mức phạt cao nhất là 12 năm tù.

Bài viết dưới đây, Luật sư Trần Duy Huy đối chiếu điều luật cũ và mới, phân tích khung hình phạt và những việc một luật sư bào chữa tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã có thể làm cho người bị buộc tội và gia đình.

Lưu ý về hiệu lực: Bộ luật Hình sự 2026 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/3/2027. Đến hết ngày 28/02/2027, hành vi phạm tội vẫn được xử lý theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).

Nội dungQuy định
Điều luật mớiĐiều 219 Bộ luật Hình sự 2026
Điều luật cũ tương ứngĐiều 234 Bộ luật Hình sự 2015
Ngày có hiệu lực01/3/2027
Mức phạtkhoản 1: phạt tiền 100 triệu–600 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 năm; khoản 2: phạt tiền 600 triệu–3 tỷ đồng, tù 3 năm–7 năm; khoản 3: tù 7 năm–12 năm
Loại tội phạmkhoản 1: ít nghiêm trọng; khoản 2: nghiêm trọng; khoản 3: rất nghiêm trọng (Điều 9)
Thời hiệu truy cứukhoản 1: 05 năm; khoản 2: 10 năm; khoản 3: 15 năm (Điều 29)
Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổiKhông chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 12)
Pháp nhân thương mạiCó thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự (Điều 79)

Toàn văn Điều 219 Bộ luật Hình sự 2026

Điều 219. Tội vi phạm quy định về bảo vệ động vật hoang dã

1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 227 và Điều 230 của Bộ luật này, thì bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 600.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IIB hoặc Phụ lục II Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp trị giá từ 150.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng hoặc động vật hoang dã khác trị giá từ 300.000.000 đồng đến dưới 700.000.000 đồng hoặc thu lợi bất chính từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng;

b) Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép bộ phận cơ thể hoặc sản phẩm của động vật thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IIB hoặc Phụ lục II Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp trị giá từ 150.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng hoặc của động vật hoang dã khác trị giá từ 300.000.000 đồng đến dưới 700.000.000 đồng hoặc thu lợi bất chính từ 50.000.000 đồng đến dưới 200.000.000 đồng;

c) Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật, bộ phận cơ thể hoặc sản phẩm của động vật trị giá hoặc thu lợi bất chính dưới mức quy định tại điểm a, điểm b khoản này nhưng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về một trong các hành vi quy định tại Điều này hoặc Điều 230 của Bộ luật này hoặc đã bị kết án về tội này hoặc tội quy định tại Điều 230 của Bộ luật này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 600.000.000 đồng đến 3.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 07 năm:

a) Có tổ chức;

b) Lợi dụng chức vụ, quyền hạn;

c) Lợi dụng danh nghĩa cơ quan, tổ chức;

d) Sử dụng công cụ hoặc phương tiện săn bắt bị cấm;

đ) Săn bắt trong khu vực bị cấm hoặc vào thời gian bị cấm;

e) Vận chuyển, buôn bán qua biên giới;

g) Động vật, bộ phận cơ thể hoặc sản phẩm của động vật thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IIB hoặc Phụ lục II Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp trị giá từ 500.000.000 đồng đến dưới 1.000.000.000 đồng hoặc của động vật hoang dã khác trị giá từ 700.000.000 đồng đến dưới 1.500.000.000 đồng;

h) Thu lợi bất chính từ 200.000.000 đồng đến dưới 500.000.000 đồng;

i) Tái phạm nguy hiểm.

3. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 07 năm đến 12 năm:

a) Động vật, bộ phận cơ thể hoặc sản phẩm của động vật thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IIB hoặc Phụ lục II Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp trị giá 1.000.000.000 đồng trở lên hoặc của động vật hoang dã khác trị giá 1.500.000.000 đồng trở lên;

b) Thu lợi bất chính 500.000.000 đồng trở lên.

4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.

5. Pháp nhân thương mại chịu trách nhiệm hình sự về tội này, thì bị phạt như sau:

a) Trường hợp quy định tại khoản 1 Điều này, thì bị phạt tiền từ 600.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng;

b) Trường hợp quy định tại khoản 2 Điều này, thì bị phạt tiền từ 2.000.000.000 đồng đến 6.000.000.000 đồng;

c) Trường hợp quy định tại khoản 3 Điều này, thì bị phạt tiền từ 6.000.000.000 đồng đến 12.000.000.000 đồng;

d) Trường hợp quy định tại Điều 81 của Bộ luật này, thì bị đình chỉ hoạt động vĩnh viễn;

đ) Pháp nhân thương mại còn có thể bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 400.000.000 đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm.

Nguồn: văn bản Bộ luật Hình sự được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 20/11/2026.

Điều 219 BLHS 2026 khác gì Điều 234 BLHS 2015?

So với Điều 234 Bộ luật Hình sự 2015 (đã sửa đổi, bổ sung đến năm 2025), Điều 219 có các thay đổi sau:

  • Điểm c khoản 5: mức phạt “tiền từ 3 tỷ đồng đến 6 tỷ đồng hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn từ 06 tháng đến 03 năm” → “tiền từ 6 tỷ đồng đến 12 tỷ đồng”
  • Điểm đ khoản 5: mức phạt “tiền từ 50 triệu đồng đến 200 triệu đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định hoặc cấm huy động vốn từ 01 năm đến 03 năm” → “tiền từ 100 triệu đồng đến 400 triệu đồng, cấm kinh doanh, cấm hoạt động trong một số lĩnh vực nhất định từ 01 năm đến 03 năm”
  • Khoản 1: mức phạt “tiền từ 50 triệu đồng đến 300 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm” → “tiền từ 100 triệu đồng đến 600 triệu đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm”
  • Khoản 2: mức phạt “tiền từ 300 triệu đồng đến 1,5 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 07 năm” → “tiền từ 600 triệu đồng đến 3 tỷ đồng hoặc phạt tù từ 03 năm đến 07 năm”
  • Khoản 4: mức phạt “tiền từ 50 triệu đồng đến 200 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm” → “tiền từ 100 triệu đồng đến 400 triệu đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”
  • Điểm a khoản 5: mức phạt “tiền từ 300 triệu đồng đến 1 tỷ đồng” → “tiền từ 600 triệu đồng đến 2 tỷ đồng”
  • Điểm b khoản 5: mức phạt “tiền từ 1 tỷ đồng đến 3 tỷ đồng” → “tiền từ 2 tỷ đồng đến 6 tỷ đồng”

Ngoài ra còn điều chỉnh câu chữ ở điểm c khoản 1, khoản 5, điểm d khoản 5. Xem toàn văn điều luật ở trên để đối chiếu đầy đủ.

Khung hình phạt tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã theo Điều 219

KhoảnMức phạtLoại tội phạmThời hiệu
Khoản 1phạt tiền 100 triệu–600 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 nămÍt nghiêm trọng05 năm
Khoản 2phạt tiền 600 triệu–3 tỷ đồng, tù 3 năm–7 nămNghiêm trọng10 năm
Khoản 3tù 7 năm–12 nămRất nghiêm trọng15 năm

Câu hỏi thường gặp

Tội vi phạm quy định về bảo vệ động vật hoang dã bị phạt bao nhiêu năm tù?

Khung nhẹ nhất (khoản 1) là phạt tiền 100 triệu–600 triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến 3 năm, tù 6 tháng–3 năm; mức cao nhất là 12 năm tù (khoản 3). Mức cụ thể tùy hành vi, hậu quả và tình tiết của từng vụ việc.

Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã là bao lâu?

05 năm với khoản 1; 10 năm với khoản 2; 15 năm với khoản 3, tính từ ngày tội phạm được thực hiện (Điều 29). Nếu người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, thời hiệu được tính lại từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt, giữ.

Doanh nghiệp có bị truy cứu trách nhiệm hình sự về tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã không?

Có. Điều 219 thuộc danh sách tội mà pháp nhân thương mại phải chịu trách nhiệm hình sự tại Điều 79, khi đáp ứng đủ điều kiện tại Điều 78.

Điều 219 Bộ luật Hình sự 2026 tương ứng điều nào của BLHS 2015?

Điều 234 Bộ luật Hình sự 2015. Từ ngày 01/3/2027, khi dẫn quy định về tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã cần dùng số Điều 219 theo bộ luật mới.

Luật sư bào chữa tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã

Kết quả một vụ án vi phạm bảo vệ động vật hoang dã phụ thuộc nhiều vào việc chứng cứ được thu thập, đánh giá ra sao ngay từ giai đoạn điều tra. Luật sư có thể tham gia từ khi người bị buộc tội bị tạm giữ hoặc khởi tố.

Với người bị buộc tội, luật sư bào chữa tội vi phạm bảo vệ động vật hoang dã thường tập trung vào:

  • Gặp người bị tạm giữ, bị can để nắm sự việc; tham gia các buổi lấy lời khai, hỏi cung.
  • Nghiên cứu hồ sơ, đánh giá chứng cứ, kết luận giám định, định giá (nếu có).
  • Đề nghị xác định đúng tội danh và khung hình phạt khi có căn cứ.
  • Thu thập tình tiết giảm nhẹ theo Điều 54, hỗ trợ khắc phục hậu quả.

Luật sư Trần Duy Huy

Thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam · Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN)

Nhận bào chữa và bảo vệ quyền lợi bị hại trong các vụ án hình sự tại TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh. Mỗi vụ việc được đánh giá trên hồ sơ cụ thể, không hứa hẹn trước kết quả.

Văn phòng: 286 Nguyễn Oanh, Gò Vấp, TP.HCM · Xem dịch vụ luật sư hình sự →

← Điều 218 | Mục lục BLHS 2026 | Điều 220 →

Kiểm duyệt nội dung: Luật sư Trần Duy Huy – thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Giám đốc Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN).
Bài viết mang tính tham khảo theo quy định pháp luật tại thời điểm đăng. Để được tư vấn cho trường hợp cụ thể, vui lòng liên hệ 0369 15 15 15.
GỌI GẤP GỌI GẤP Zalo Zalo