Điều 165 Bộ luật Hình sự 2026: tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng

22/11/2026

// Tác giả

admin

Tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng được quy định tại Điều 165 Bộ luật Hình sự 2026, thay cho Điều 182 Bộ luật Hình sự 2015, áp dụng từ ngày 01/3/2027. Mức phạt cao nhất là 3 năm tù.

Luật sư Trần Duy Huy tóm tắt điểm khác giữa luật cũ và mới, các khung hình phạt và vai trò của luật sư bào chữa tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng đối với người bị buộc tội hoặc cho phía bị hại.

Lưu ý về hiệu lực: Bộ luật Hình sự 2026 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/3/2027. Đến hết ngày 28/02/2027, hành vi phạm tội vẫn được xử lý theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).

Nội dungQuy định
Điều luật mớiĐiều 165 Bộ luật Hình sự 2026
Điều luật cũ tương ứngĐiều 182 Bộ luật Hình sự 2015
Ngày có hiệu lực01/3/2027
Mức phạtkhoản 1: cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến 1 năm, tù 3 tháng–1 năm; khoản 2: tù 6 tháng–3 năm
Loại tội phạmkhoản 1: ít nghiêm trọng; khoản 2: ít nghiêm trọng (Điều 9)
Thời hiệu truy cứukhoản 1: 05 năm; khoản 2: 05 năm (Điều 29)
Người từ đủ 14 đến dưới 16 tuổiKhông chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 12)
Pháp nhân thương mạiKhông thuộc diện chịu trách nhiệm hình sự về tội này (Điều 79)

Toàn văn Điều 165 Bộ luật Hình sự 2026

Điều 165. Tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng

1. Người nào đang có vợ, có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác hoặc người chưa có vợ, chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng, có vợ thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt cảnh cáo, phạt cải tạo không giam giữ đến 01 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 01 năm:

a) Làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn đến ly hôn;

b) Đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm:

a) Làm cho vợ, chồng hoặc con của một trong hai bên tự sát;

b) Đã có quyết định của Tòa án hủy việc kết hôn hoặc buộc phải chấm dứt việc chung sống như vợ chồng trái với chế độ một vợ, một chồng mà vẫn duy trì quan hệ đó.

Nguồn: văn bản Bộ luật Hình sự được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 20/11/2026.

Điều 165 BLHS 2026 khác gì Điều 182 BLHS 2015?

Nội dung Điều 165 về cơ bản giữ nguyên Điều 182 Bộ luật Hình sự 2015; bộ luật mới chỉ điều chỉnh câu chữ ở điểm b khoản 1, không thay đổi mức phạt và dấu hiệu định tội.

Khung hình phạt tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng theo Điều 165

KhoảnMức phạtLoại tội phạmThời hiệu
Khoản 1cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến 1 năm, tù 3 tháng–1 nămÍt nghiêm trọng05 năm
Khoản 2tù 6 tháng–3 nămÍt nghiêm trọng05 năm

Câu hỏi thường gặp

Tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng bị phạt bao nhiêu năm tù?

Cảnh cáo, cải tạo không giam giữ đến 1 năm, tù 3 tháng–1 năm (khoản 1). Mức cụ thể tùy hành vi, hậu quả và tình tiết của từng vụ việc.

Thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng là bao lâu?

05 năm với khoản 1; 05 năm với khoản 2, tính từ ngày tội phạm được thực hiện (Điều 29). Nếu người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, thời hiệu được tính lại từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt, giữ.

Điều 165 Bộ luật Hình sự 2026 tương ứng điều nào của BLHS 2015?

Điều 182 Bộ luật Hình sự 2015. Từ ngày 01/3/2027, khi dẫn quy định về tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng cần dùng số Điều 165 theo bộ luật mới.

Luật sư bào chữa và bảo vệ bị hại trong vụ án vi phạm chế độ một vợ, một chồng

Trong vụ án vi phạm chế độ một vợ, một chồng, mỗi tình tiết về hành vi, hậu quả và nhân thân đều có thể làm thay đổi khung hình phạt. Người bị buộc tội có quyền tự bào chữa hoặc nhờ luật sư bào chữa từ khi bị tạm giữ hoặc khởi tố.

Với người bị buộc tội, luật sư bào chữa tội vi phạm chế độ một vợ, một chồng thường tập trung vào:

  • Gặp người bị tạm giữ, bị can để nắm sự việc; tham gia các buổi lấy lời khai, hỏi cung.
  • Nghiên cứu hồ sơ, đánh giá chứng cứ, kết luận giám định, định giá (nếu có).
  • Đề nghị xác định đúng tội danh và khung hình phạt khi có căn cứ.
  • Thu thập tình tiết giảm nhẹ theo Điều 54, hỗ trợ khắc phục hậu quả.

Với phía bị hại, luật sư bảo vệ bị hại trong vụ án vi phạm chế độ một vợ, một chồng giúp theo dõi tiến độ giải quyết, đề nghị điều tra đúng người, đúng tội, yêu cầu bồi thường thiệt hại về sức khỏe, tính mạng, danh dự (chi phí cứu chữa, thu nhập bị mất, tổn thất tinh thần) và trình bày quan điểm tại phiên tòa.

Luật sư Trần Duy Huy

Thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam · Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN)

Nhận bào chữa và bảo vệ quyền lợi bị hại trong các vụ án hình sự tại TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh. Mỗi vụ việc được đánh giá trên hồ sơ cụ thể, không hứa hẹn trước kết quả.

Văn phòng: 286 Nguyễn Oanh, Gò Vấp, TP.HCM · Xem dịch vụ luật sư hình sự →

← Điều 164 | Mục lục BLHS 2026 | Điều 166 →

Kiểm duyệt nội dung: Luật sư Trần Duy Huy – thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Giám đốc Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN).
Bài viết mang tính tham khảo theo quy định pháp luật tại thời điểm đăng. Để được tư vấn cho trường hợp cụ thể, vui lòng liên hệ 0369 15 15 15.
GỌI GẤP GỌI GẤP Zalo Zalo