Điều 344 Bộ luật Hình sự 2026 quy định về khái niệm tội phạm về chức vụ, thay cho Điều 352 Bộ luật Hình sự 2015, áp dụng từ ngày 01/3/2027. Điều này xác định ai là “người có chức vụ”, căn cứ quan trọng của các tội tham nhũng và tội phạm khác về chức vụ.
Bài viết dưới đây trình bày toàn văn điều luật, điểm khác so với luật cũ và cách quy định này được áp dụng trong vụ án; phần cuối nêu khi nào nên cần luật sư bào chữa tội phạm về chức vụ.
Lưu ý về hiệu lực: Bộ luật Hình sự 2026 được Quốc hội thông qua ngày 20/11/2026 và có hiệu lực từ ngày 01/3/2027. Đến hết ngày 28/02/2027, hành vi phạm tội vẫn được xử lý theo Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017, 2025).
| Nội dung | Quy định |
|---|---|
| Điều luật mới | Điều 344 Bộ luật Hình sự 2026 |
| Điều luật cũ tương ứng | Điều 352 Bộ luật Hình sự 2015 |
| Ngày có hiệu lực | 01/3/2027 |
| Thuộc | Chương XXII – CÁC TỘI PHẠM VỀ CHỨC VỤ |
Toàn văn Điều 344 Bộ luật Hình sự 2026
Điều 344. Khái niệm tội phạm về chức vụ
1. Các tội phạm về chức vụ là những hành vi xâm phạm hoạt động đúng đắn của cơ quan, tổ chức do người có chức vụ thực hiện trong khi thực hiện công vụ, nhiệm vụ.
2. Người có chức vụ là người do bổ nhiệm, do bầu cử, do hợp đồng hoặc do một hình thức khác, có hưởng lương hoặc không hưởng lương, được giao thực hiện một nhiệm vụ nhất định và có quyền hạn nhất định trong khi thực hiện công vụ, nhiệm vụ.
Nguồn: văn bản Bộ luật Hình sự được Quốc hội khóa XVI thông qua ngày 20/11/2026.
Điều 344 BLHS 2026 khác gì Điều 352 BLHS 2015?
Nội dung Điều 344 giữ nguyên Điều 352 Bộ luật Hình sự 2015. Thay đổi trực tiếp là số điều, do bộ luật mới sắp xếp lại toàn bộ hệ thống điều luật.
Nội dung chính của Điều 344
Hai khái niệm trung tâm:
- Tội phạm về chức vụ: hành vi xâm phạm hoạt động đúng đắn của cơ quan, tổ chức do người có chức vụ thực hiện trong khi thực hiện công vụ, nhiệm vụ.
- Người có chức vụ: người do bổ nhiệm, bầu cử, hợp đồng hoặc hình thức khác, có hưởng lương hoặc không, được giao thực hiện một nhiệm vụ nhất định và có quyền hạn nhất định trong khi thực hiện công vụ, nhiệm vụ.
Khái niệm rộng này bao gồm cả người làm việc theo hợp đồng, người không hưởng lương, nếu được giao nhiệm vụ và quyền hạn. Bộ luật mới tách khung hình phạt cho người có chức vụ trong doanh nghiệp, tổ chức ngoài Nhà nước ở tội tham ô (Điều 345) và nhận hối lộ (Điều 346).
Câu hỏi thường gặp
Điều 344 Bộ luật Hình sự 2026 tương ứng điều nào của BLHS 2015?
Điều 352 Bộ luật Hình sự 2015. Từ ngày 01/3/2027, khi dẫn quy định về khái niệm tội phạm về chức vụ cần dùng số Điều 344 theo bộ luật mới.
Nhân viên hợp đồng có thể phạm tội tham ô không?
Có thể, nếu được giao nhiệm vụ và quyền hạn quản lý tài sản. Người có chức vụ bao gồm cả người làm việc theo hợp đồng.
Người làm việc ở công ty tư nhân có phải là người có chức vụ không?
Có thể, nếu được giao nhiệm vụ và có quyền hạn nhất định. Tội tham ô, nhận hối lộ trong doanh nghiệp ngoài Nhà nước được quy định tại khoản 6, khoản 7 Điều 345, Điều 346.
Luật sư bào chữa trong vụ án tội phạm về chức vụ
Khi quy định này được áp dụng trong vụ án, luật sư bào chữa tội phạm về chức vụ thường hỗ trợ:
- Làm rõ người bị buộc tội có chức vụ, quyền hạn liên quan đến hành vi hay không.
- Xác định đúng khu vực Nhà nước hay ngoài Nhà nước để áp dụng đúng khung.
- Phân biệt trách nhiệm hình sự với vi phạm kỷ luật, vi phạm hợp đồng.
Luật sư Trần Duy Huy
Thành viên Liên đoàn Luật sư Việt Nam · Công ty Luật TNHH Luật sư Tối Thượng (VN-LAW.VN)
Nhận bào chữa và bảo vệ quyền lợi bị hại trong các vụ án hình sự tại TP.HCM, Đồng Nai và Tây Ninh. Mỗi vụ việc được đánh giá trên hồ sơ cụ thể, không hứa hẹn trước kết quả.
Văn phòng: 286 Nguyễn Oanh, Gò Vấp, TP.HCM · Xem dịch vụ luật sư hình sự →